WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO DLA KLASY VI

POZIOM PODSTAWOWY

POZIOM PONADPODSTAWOWY

OCENA DOPUSZCZAJĄCA

OCENA DOSTATECZNA

OCENA DOBRA

OCENA BARDZO DOBRA

Kształcenie kulturowo – literackie

czytanie

Umie czytać płynnie
z przygotowaniem

Czyta z uwzględnieniem znaków interpunkcyjnych i intonacji

Potrafi samodzielnie zinterpretować głosowo tekst

płynnie czyta głośno bez przygotowania, w sposób wyrazisty artykulacyjnie, przejrzysty intencjonalnie

czytanie ze zrozumieniem

Przy pomocy nauczyciela odczytuje informacje zawarte w przekazach werbalnych i niewerbalnych

Rozumie symbole występujące
w instrukcjach, schematach

Odpowiada na pytania na podstawie krótkiego tekstu: wymienia, wylicza, nazywa, identyfikuje

Wyszukuje potrzebne informacje: streszcza, wyjaśnia,

Podejmuje próby analizy tekstu: porównuje, klasyfikuje, charakteryzuje, określa

Analizuje przeczytany tekst: wnioskuje, ocenia, uzasadnia, przewiduje

lektura

Zna dłuższe teksty literackie
we fragmentach

Wypowiada się na tematy związane z przeczytana lekturą

Rozróżnia pojęcia: fakt, opinia

Zna omawiane teksty w całości

Potrafi sformułować opinię dotyczącą lektury

Samodzielnie referuje problematykę omawianych utworów

Dokonuje oceny postępowania bohaterów, przebiegu zdarzeń

Wskazuje elementy świata przedstawionego

Nazywa elementy świata przedstawionego w utworze

Zna pojęcie: fikcja

Rozróżnia pojęcia: realny, fikcyjny, fantastyczny

Rozróżnia pojęcia fabularny, niefabularny

poetyka

Odróżnia prozę od wiersza

Rozróżnia: narratora, postać mówiącą, autora

Podaje podstawowe wyznaczniki wiersza i prozy

Opisuje porządek przestrzenny w wierszu: wers, strofa, rym

Przy pomocy nauczyciela wskazuje epitet, porównanie

Wyszukuje epitety, porównania, wyrazy dźwiękonaśladowcze

Rozróżnia ujęcie dosłowne od metaforycznego

Wskazuje i nazywa poznane środki poetyckie w wierszu

Wyjaśnia sens metafory

Określa funkcję środków stylistycznych w utworze

gatunki literackie

Rozróżnia: opowiadanie, powieść, baśń, bajkę, mit, legendę

Nazywa gatunki literackie poznane w klasach poprzednich

Potrafi zaklasyfikować tekst
do danego gatunku

Podaje cechy danego utworu

Rozumie pojęcia: epika, liryka, dramat

Potrafi podać cechy charakterystyczne dla danego rodzaju literackiego

Wskazuje przynależność rodzajową danego utworu literackiego

Posługuje się pojęciami:
akcja, wątek, fabuła

Podaje przykłady ze znanych utworów literackich – wydarzenia tworzące akcję, wątek, fabułę

Posługuje się pojęciami: scena, akt, tekst główny, poboczny

wiedza o kulturze

Odróżnia specyfikę różnych tekstów kulturowych

Przy pomocy nauczyciela zauważa specyfikę kompozycyjną różnych tekstów kultury
Zna pojęcia związane z różnymi przekazami kultury

Przy pomocy nauczyciela zauważa stylistyczną specyfikę różnych tekstów kultury

Ogarnia całość przekazów kulturowych, zauważa relacje między detalami

Podejmuje próby interpretacji różnych tekstów kultury

korzystanie ze źródeł informacji

Potrafi posługiwać się słownikiem ortograficznym, języka polskiego oraz encyklopedią

Zna wszystkie słowniki poznane na lekcjach języka polskiego w klasach IV-VI

Świadomie korzysta z różnych źródeł informacji zależnie od sytuacji
i potrzeb

Kształcenie językowe

formy wypowiedzi

Pisze krótkie opowiadanie, opis

Wprowadza do opisu postaci elementy opisu

Pisze krótką charakterystykę postaci rzeczywistej i fikcyjnej

Wzbogaca formy wypowiedzi poprzez wprowadzenie opisu, dialogu

Zna formy użytkowe:

zaproszenie, ogłoszenie, kartka pocztowa, list, przepis,

Samodzielnie redaguje formy użytkowe poznane w klasach młodszych

Pisze plan tekstu literackiego

Streszcza tekst

Notuje na różne sposoby: plan, tabelka, streszczenie

Samodzielnie sporządza notatki dobierając odpowiednią formę

Pisze czytelnie

Dba o estetykę pracy

Nadaje pracy zależnie od rodzaju odpowiednią kompozycję, tytuł

Wyróżnia części tekstu zgodnie ze strukturą danej formy wypowiedzi

komunikacja

Posługuje się językiem czynnym ze świadomością celu: pyta, oznajmia, poleca, prosi, odmawia, zaprasza, itp.

Potrafi nadać wypowiedzi specyficzny styl: oficjalny, prywatny, żartobliwy w zależności od adresata i sytuacji

Zajmuje własne stanowisko w rozmowie

Wspiera wypowiedzi informacją : prasową, z lektury, itp.

Odróżnia język pisany od mówionego

Zna pojęcia: mowa zależna i mowa niezależna

Przekształca mowę zależną na niezależną i odwrotnie

Zapisuje poprawnie mowę zależną i niezależną

wypowiedzenie

Rozpoznaje zdanie po osobowej formie czasownika

Nazywa: zdanie, równoważnik zdania

Określa rodzaj zdania ze względu na cel wypowiedzi (oznajmujące, pytające, rozkazujące) i ilość orzeczeń (pojedyncze, złożone)

Rozróżnia zdanie złożone współrzędnie i podrzędnie

Rozpoznaje zdanie bezpodmiotowe

W wypowiedziach ustnych i pisemnych stosuje różne rodzaje wypowiedzeń.

Przekształca zdanie na równoważnik zdania i odwrotnie

Przekształca zdanie złożone podrzędnie na zdanie pojedyncze
i odwrotnie

Wskazuje podmiot, orzeczenie i określenia

Ustala wyrazy łączące się w związki wyrazowe w zdaniu

Odróżnia i nazywa rodzaj orzeczenia i podmiotu

Omawia sposób wyrażania podmiotu i orzeczenia

Nazywa określenia podmiotu i orzeczenia: przydawka, dopełnienie, okolicznik

części mowy

Przy pomocy nauczyciela rozpoznaje poznane wcześniej części mowy

Określa podstawowe formy gramatyczne odmiennych części mowy

Rozpoznaje w tekście poznane części mowy

Zna zaimek

Rozpoznaje, jaką część mowy zastępuje zaimek

Poprawnie stosuje dłuższe i krótsze formy zaimków.

Rozpoznaje różne typy liczebników

Poprawnie stosuje formy fleksyjne liczebników

Podaje przykłady różnych typów liczebników i nazywa je

Wymienia strony czasownika

Rozróżnia strony czasownika i nazywa je

Przekształca czasownik na wskazaną stronę

Rozróżnia funkcje zaimka się

słowotwórstwo

Zestawia pary wyrazów: podstawowy, pochodny

Rozróżnia wyraz podstawowy
i pochodny

Dokonuje analizy słowotwórczej wyrazu

Nazywa rodzaje formantów

Tworzy wyraz na odstawie definicji słowotwórczej

Tworzy rodzinę wyrazów od danego słowa

Tworzy kilka wyrazów od pochodnych będących różnymi częściami mowy

Wyjaśnia znaczenie wyrazu poprzez analizę słowotwórczą

Wyjaśnia pisownię wyrazów poprzez odwołanie się do wiadomości ze słowotwórstwa

Rozróżnia budowę fleksyjną i budowę słowotwórczą wyrazu

ortografia i interpunkcja

Pisze ze słuchu,
stara się stosować poznane zasady

Zna zasady ortograficzne i interpunkcyjne poznawane na lekcjach, stara się je stosować

Stosuje zasady poznane na lekcjach

Zna i poprawnie stosuje zasady poznane na lekcjach