WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO DLA KLASY IV

W OPARCIU O PROGRAM „TO LUBIĘ”



Ze względu na to, iż program zezwala nauczycielowi na wielowariantowość doboru treści programowych zawartych w wymaganiach dla poszczególnych klas, termin ich realizacji (w półroczu pierwszym lub drugim) podaje nauczyciel uczący w danej klasie



POZIOM PODSTAWOWY

POZIOM PONADPODSTAWOWY

Ocena dopuszczająca

Ocena dostateczna

Ocena dobra

Ocena bardzo dobra

Kształcenie kulturowo - literackie

czytanie

Ma opanowaną technikę czytania


Umie czytać płynnie
z przygotowaniem

Potrafi czytać z uwzględnieniem znaków interpunkcyjnych

Umie modulować głos w zależności od treści

czytanie ze zrozumieniem

Odpowiada na pytania na podstawie krótkiego tekstu: wymienia, wylicza, nazywa, identyfikuje.

Wyszukuje potrzebne informacje: streszcza, wyjaśnia.

Podejmuje próby analizy tekstu: porównuje, klasyfikuje, charakteryzuje, określa.

Analizuje przeczytany tekst: wnioskuje, ocenia, uzasadnia, przewiduje.

Odróżnia przekaz werbalny od niewerbalnego.

Rozumie znaczenie podstawowych symboli występujących
w instrukcjach.

Odczytuje instrukcje rysunkowe.

Odczytuje instrukcje rysunkowe we wskazanej formie

lektura

Zna dłuższe teksty literackie omawiane na lekcjach we fragmentach.

Wypowiada się na tematy związane z przeczytana lekturą.

Zna omawiane teksty w całości.

Potrafi sformułować opinię dotyczącą lektury, bohaterów, przebiegu zdarzeń.

Próbuje ocenić postępowanie bohaterów, przebieg zdarzeń.

Umie wyodrębnić bohaterów.

Dokonuje podziału bohaterów na głównych i pobocznych.

Potrafi wyodrębnić elementy świata przedstawionego.

Zna elementy świata przedstawionego, nazywa je i samodzielnie wskazuje.

Dostrzega różnicę między światem przedstawionym
w utworze
a rzeczywistością.

Zna pojęcia: fantastyczny, realny.

Potrafi wskazać w utworze elementy prawdopodobne, fantastyczne.

Samodzielnie dokonuje podziału elementów na prawdopodobne
i fantastyczne.

Dostrzega podobieństwa, różnice między dwoma tekstami literackimi.

Z pomocą nauczyciela potrafi porównać teksty literackie.


Z pomocą nauczyciela porównuje lekturę z adaptacją.

poetyka

Odróżnia prozę od wiersza.

Zna podstawowe wyznaczniki wiersza (wers, strofa, rym).

Potrafi odróżnić ujęcia metaforyczne od dosłownych.

Odróżnia pojęcia: narrator, podmiot mówiący, autor.

Przy pomocy nauczyciela wskazuje epitet.

Przy pomocy nauczyciela wskazuje uosobienie, kontrast, porównanie.

Umie wyszukać w tekście epitet, przenośnię, uosobienie, porównanie.

Rozpoznaje i nazywa poznane środki językowe, podejmuje próby interpretacji metafory.

gatunki literackie

Odróżnia baśń od innych utworów.

Zna cechy baśni (nieokreślony czas, miejsce, fantastyczna treść, kontrast, szczęśliwe zakończenie).

Nazywa cechy baśni, podaje przykłady

z tekstów.

Znając cechy baśni potrafi ułożyć własną baśń.

wiedza o kulturze

Rozróżnia różne przekazy artystyczne (dzieło plastyczne, film, słuchowisko, teatr).

Odróżnia specyfikę tekstów kultury, zna charakterystyczne cechy danego przekazu.

Zna podstawowe pojęcia związane z danym przekazem artystycznym.

Świadomie posługuje się podstawowymi pojęciami poznanymi na lekcjach związanymi z różnymi przekazami artystycznymi.

korzystanie ze źródeł informacji

Zna alfabet.

Przy pomocy nauczyciela korzysta ze słownika ortograficznego.

Potrafi korzystać ze słownika ortograficznego.

Zna słowniki: ortograficzny, języka polskiego.

Przy pomocy nauczyciela korzysta z encyklopedii i leksykonów

Samodzielnie korzysta z różnych źródeł informacji wskazanych przez nauczyciela

Kształcenie językowe

formy wypowiedzi

Umie opowiadać kilkoma zdaniami na podstawie własnego doświadczenia.

Umie zredagować opowiadanie odtwórcze.

Podejmuje próby redagowania opowiadania twórczego.

Potrafi nadać pracy odpowiednią kompozycję, nadaje tytuł.

Potrafi krótko opisać przedmiot, osobę, miejsce.

Zna różne opisy i podejmuje próby redagowania ich.

Potrafi samodzielnie opisywać.

Potrafi nadać pracy odpowiednią kompozycję, nadaje tytuł.

Zna elementy adresu.

Potrafi adresować.

Zna zasady pisania pocztówki, listu.

Umie redagować kartkę pocztową (pozdrowienia, życzenia), list.

Dba o układ graficzny pocztówki, listu.

Potrafi uzupełnić tekst

Zaproszenia.

Zna formy użytkowe:

Zaproszenie.

Potrafi zredagować zaproszenie.

Dba o układ graficzny zaproszenia.

Potrafi uzupełnić tekst ogłoszenia.

Zna formy użytkowe: ogłoszenie.

Potrafi zredagować ogłoszenie.

Dba o układ graficzny ogłoszenia.

Potrafi uzupełnić tekst przepisu, instrukcji.

Zna formy użytkowe: przepis, instrukcję.

Potrafi zredagować przepis, instrukcję.

Nadaje przepisowi wskazaną formę

Potrafi uporządkować dane wydarzenia.

Umie samodzielnie ułożyć plan.

Zapisuje poprawnie plan.

Przekształca plan, stosując wskazaną formę wypowiedzenia.

Pisze czytelnie.


Dba o estetykę pracy.

Zaznacza akapity.

komunikacja

Posługuje się językiem czynnym w zależności
od sytuacji.

Zadaje proste pytania i udziela odpowiedzi.

Formułuje wypowiedź ze świadomością celu: pyta, odpowiada, poleca, prosi, zaprasza, odmawia.

Różnicuje formę wypowiedzi
w zależności od adresata.

Zna pojęcia: nadawca, adresat, komunikat.

Rozumie znaczenie wyrazów wieloznacznych w kontekście .

Przy pomocy nauczyciela dobiera wyrazy bliskoznaczne, przeciwstawne, pokrewne.

Tłumaczy znaczenie prostych związków frazeologicznych.

Tworzy wyrazy na podstawie prostych definicji.

Dba o bogactwo języka: unika powtórzeń, wprowadza porównania, proste związki frazeologiczne.


wypowiedzenie

Rozumie pojęcie zdanie, stosuje je w mowie i piśmie.

Rozróżnia zdania ze względu na cel wypowiedzi.

Wskazuje orzeczenie.

Na podstawie liczby orzeczeń odróżnia zdanie pojedyncze od złożonego.

Nazywa zdania: oznajmujące, pytające, rozkazujące.


Stosuje właściwą interpunkcję
w zdaniu.

części mowy

Zna czasownik i przy pomocy nauczyciela rozpoznaje go w tekście.

Poprawnie stosuje formy czasownika.

Odróżnia formę osobową od bezokolicznika.

Tworzy właściwe formy osobowe od podanego bezokolicznika.

Odmienia czasownik przez osoby, liczby, czasy.

Wskazuje aspekt.

Nazywa rodzaje czasu przyszłego.

Tworzy poprawnie czas przyszły zależnie od aspektu czasownika.

Zna rzeczownik i przy pomocy nauczyciela rozpoznaje go w tekście.

Poprawnie stosuje formy rzeczownika.

Nazywa rodzaj, liczbę rzeczownika.

Odmienia rzeczownik przez przypadki.

Tworzy rzeczowniki odczasownikowe.

Określa przypadek rzeczownika
w zdaniu stosując pytanie.


Zna przymiotnik.

Bezbłędnie tworzy związki przymiotnika z rzeczownikiem

Poprawnie odmienia związek rzeczownika z przymiotnikiem


Zna przyimek.

Poprawnie dobiera przyimki określające położenie.

Zna pojęcie wyrażenie przyimkowe.


Zna przysłówek.

Dobiera przysłówki jako określenie czasownika.

Tworzy przysłówki od podanych przymiotników.

fonetyka

Potrafi głoskować, literować, sylabizować.

Odróżnia głoskę od litery, samogłoskę od spółgłoski.

Rozpoznaje „i” zgłoskotwórcze, zmiękczające

Potrafi wykorzystać wiedzę z zakresu fonetyki.

ortografia i interpunkcja

Odwzorowuje poprawnie
pod względem ortograficznym
i interpunkcyjnym fragment tekstu.

Pisze ze słuchu, stara się stosować poznane zasady ortograficzne

(ó, rz wymienne, rz po spółgłoskach) i interpunkcyjne (wyliczenia, wyznaczanie granicy zdania)


Zna zasady poznane na lekcjach.

Popełnia nieliczne błędy.

Zna i poprawnie stosuje zasady poznane na lekcjach.



Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie opanował wiadomości i umiejętności określonych na ocenę dopuszczającą w wymaganiach edukacyjnych.



Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który posiada rozszerzoną wiedzę i umiejętności z zakresu kształcenia literackiego, kulturowego, językowego przewidziane programem nauczania w klasie czwartej.

Jego wypowiedzi ustne oraz pisemne są bezbłędne i cechują się dojrzałością myślenia.

Bierze udział i osiąga sukcesy w konkursach szkolnych i międzyszkolnych

Twórczo i samodzielnie rozwija własne uzdolnienia i zainteresowania.